Аз жаргалын эрэлчин

Гэрлэн цэцэг шoнийн тэнгэрийг гоёж

Гийх оддыг баярын бvжгэнд урих шиг

Гацуурын мoчирт саа инээмсэглэн мoнгoрooд

Газар дэлхийг цасан ширхэг бvрхэнэ

Чиний минь инээдэнд хуучин он улирлаа

Шинэ жилийн мэнд хvргэе хайрт минь

Очтон цацрах шoнийн тэнгэрийг гангалж

Оддын тэндээс болрын vртэс бударна

Оргилуун дарс мoсoн жүнзэнд хooсoрч

Орчлон хорвоог цасан охид бvрхэнэ

Чиний минь инээдэнд хуучин он улирлаа

Шинэ жилийн мэнд хvргэе хайрт минь

Амтат бялуу баярын ширээг чимж

Анивчих гэрэл номин шилмvvсэнд туяарна ...

Шинэ жилийн мэнд хvргэе хайрт минь

Шинэ ондоо та бvхэн минь хамгийн

аз жаргалтай яваарай!!!

Занг нь мэдэхгvй хvнд хэзээ ч дуpлахгvй гэж Заяа тавилангаа мэдэх юм шиг бардамхан бодож явахдаа Хааяахан тулгардаг байсан тэр бvлээхэн харцанд Хожимын нэгэн oдoр бvдэрнэ чинээ санасангvй...

Шүлэгийн мориндоо дөрөөлж,чиний араас давхиж

Шүүдэр буусан талаар 1000н жил довтоллоо

Мянган жилиийн нүүдэлд ганц л заяасан амраг минь

Миний нутагт унасан сарны нулимас юмшүү чи!

Нартын энэхэн амьдарлаас дусал нулимас шиг тасарлаа ч

Найраг шүлэгийн минь мөрүүдэд мөнхөрч үлдэх бадаг юм шүү чи!

Өлмийгөө өргөн байж чамайгаа үнсэх сайхан

Өөр ертөнцөд одсон юм шиг гэгээн агшиныг эдэлдэг

Үл ялимагхан бөхийсхийн хацараа өгөх чинь сайхан

Өдөрийн од шиг тохиосон миний л ганцхан амрагаа!

Гал залуугийн чинь хийморь хэвээрээ байхад

 Гандсан гундсан үгээр өөрийгөө бүү элээ!

Үлээх салхи,хур бороонд ч гандаагүй

Үзэмжийн чинь өмнө сэтгэл бахдаж явдаг шүү би!

Хурмастын хишиг,нартын ерөөлөөр учирсан

Хувь ганцхан чи минь ээ!

Дээдийн жаргал,дэлгэрхэн бүхнийг чамдаа амлаагүй ч

Дэргэд чинь би уйтгар гунигийг мартдагаа...

 

Энэ үгний тухай бодохоос ч аймаар юм...Би өөрөө ингэж хэлчихээд өөрөөсөө жигтэйхэн их цочлоо...Дуус ч яваа юм шиг...Аймаар боловч бодоод үзэхэд нээрээ л үнэн үг санагдлаа...Хүн хүсэл мөрөөдөл,ямар нэгэн зорилоггүй болвол хүн гэхэд хэцүүхэн л болох байхдаа...

Саяханы нэг өдөр би танил хөршийндөө шагшуурга бэлэглэхээр очисон юм.Учир нь "Шагшуурны өдөр" байсан юм л даа.Хөрш айлын 2 танил маань надад талархаж жаахан дайлах зуураа ойролцоох шүүгээнээсээ хөзөр гарган ирсэнээ:

"Ямар нэгэн юм мэргэлүүлэхүү?" гээд инээмсэглэв.Угаасаа намайг хөзөр тоглодоггүйг мэдэх болхоороо  "тоглохуу" гэж асуугаагүй байх л даа.

Гэсэн ч би гайхсанаа,"Мэргэлүүлэхээ?!" гэж асуусанаа:"Яаж?" гэв."Яахав бодож яваа юм ч юмуу"гэхэд нь би:"Хүсч байгаа юмуу?"гэж залруулаад,ядаж хүнд чинь санаа зовоосон асуудал ч юмуу,ингэхсэн тэгэхсэн гэсэн хүсэл,сонирхол байдаг даа,нэг л санаанд орохгүй байх чинь гэж бодонгоо:"хүсч байгаа юм байхгүй ээ"гэхэд "тийм төгс болчихсонуу" гээд инээмсэглэн хөзөрөө хураахад нь :

"Нээрээ хүссэн юм алгаа,үгүй тэгээд ...хүсэл дуусахаар чинь хүн өөрөө бас дуусдаг байхдаа,хүсэл дуусан газар хүн өөрөө дууснаа..."гэсэн хачин зүйл өөрийн эрхгүй хэлчихэв.Гэхдээ би их л намуухан дуугарсан.(нээрээ л дуусаx гэж байгаа юм шиг ккк)

Тэр 2 надруу гайхан харахад нь би өөрөөсөө цочин сэртэсхийн харсанаа,тэрүүхэн тэндээ өндөсхийв...

Сонин юм хэлсэндээ,идээ ундаа болж,хөгжилтэй байх гэж хэсэг зуур энд тэндэхийн юм ярьж "худлаа шахам"инээж сууж байгаад,2 хөршийгөө "эртхэн амардаа"гээд би ч гарлаа...

Гэрийн зүг, оройн сайханд ажуухан гэлдэрч явахдаа саяны үгээ бодлоо.

Нээрээ тэгж бодоод,тэгж хэлэхэд би өөрөө дуусаагүй, хөл толгой бүтэн л байсан шүү дээ гэж хөгжилтэйхэн бодон сэтгэлээ засмар аядаад,муухан инээмсэглэж явав.( хүн дуусна гэхэд,юу гэж л цас мөс шиг хайлаад алга болчих вэ дээ...хэхэ)

Гэсэн ч бодол үргэлжилсэн хэвээрээ...

Би өөрөө ямар нэг юм хүсч,хөөцөлдөж чадахгүй байна гэдэг,би өөрөө өөрийгөө хөнөөгөөд ч байгаа юм шиг...

Ямартаа л намайг" юу ч хийхгүй" яваад байхаар нэгэн анд маань намайг баахан шалгааж шалгааж байгаад

"Чамайг хөглөх юм юу ч үгүй байгаа юм боловуу даа"гэж билээ.

Их л идвэхитэй амьдарч байсан нэг үеэ бодход би шал доор буучихаад явж байгаа болхоороо,сайхан бичиж,сайхан зурж,сайхан ярьж,сайхан инээж,сайхан хайрлаж,сайхан наргиж.......аль нэгийг нь ч чадахгүй удаж байгаа болхоороо л энэ бүхнээс үүдээд "гэнэтийн асуултанд" саяны үг надаас гэнэт гарсан байх...

Гэхдээ л зүрх оргүй хоосон хашгирна л гэж үгүй дээ...

Зовлон дайрхад хүн нус нулимастайгаа холилдож, өглөө үдэшээ ялгахгүй уйлж бархирахгүйгээр тэсч гүрий лээ ч (нулимасаа дотогшоон залгиж цаанаа их л шаналаж байгаа,тэгсэн хирнээ ухаантаныг бодон  нууж гүрийгээд ккк) амьдаралд ингэж номхон алхаж,хүлцэнгүй гуньж бүүр болдоггүй юм байна...(маш удаан гуньж шүү)(тэгвэл тэгээ л урсгалаараа дуусна)

...Сэхээ авч би ийнхүү бодлоо...Сэтгэлээ бариад,зүрхээн дараад,энгэрээ товчлоод эндээс би холдон одъёо гэдэг байтал,би хэтэрхий дараад ,бариад өөрийгөө "шорон" шиг хориод байсан юм боловуу?

(Хүсэл мөрөөдөлөө ингэтлээ үгүй хийчих ч гэж дээ...)

Юутай ч би их л ГУНИГЛУУН л болжээ...

"Дуусахаасаа" өмнө анзаарсан нь яамай даа.......          

 

 

 

 

Сангийн яам, Нийгмийн хамгаалал, хөдөлмөрийн яам, Зам, тээвэр, барилга хот байгуулалтын яам, Орон сууц санхүүжилтийн корпорацийн төлөөллөөс бүрдсэн хяналтын зөвлөл хуралдлаа. Зөвлөл Засгийн газрын "40 мянган орон сууц" хөтөлбөрийн хэрэгжилтийг эрчимжүүлэх зорилгоор энэ оны нэгдүгээр сард байгуулагдсан юм. Ээлжит хурал УИХ-ын сонгуультай давхацсан учир Засгийн газар, яам, нийслэлийн төр захиргааны байгууллагын хэмжээнд шийдвэрлүүлэх асуудал хуримтлагдсан гэж үзсэн аж. Хөтөлбөрийн хүрээнд 2007-2008 онд сумдад 320, аймгийн төвүүдэд 1572 сууц, Улаанбаатарт нисэхийн 350, төрийн байгууллагуудын 243 сууцны барилга угсралтын ажлыг төлөвлөсөн байна. Харин санхүүжилт 46.8 тэрбум төгрөг байв. Энэ онд 700 айлын сууц ашиглалтад орохоос одоогоор 327 нь оршин суугчдаа хүлээн авчээ. Улсын хэмжээнд 278 иргэн 4.5 тэрбум төгрөгийн орон сууцны урт хугацааны зээлд хамрагдсаны 253 нь нийслэлийн иргэн байна. Одоогоор барилгын болон иргэдийн зээл 18.8 тэрбум төгрөгт хүрч нэг хүнд ногдох зээлийн дундаж хэмжээ 18 сая төгрөг болов. Ирэх онд нийслэлд VII хорооллын I хэсэгт 1008, Буянт-Ухаа хороолол 693, төрийн байгууллагуудын 260, аймгийн төвүүдэд 20, 30, 38, 63 айлын 854 сууц барихаар төлөвлөөд байна.

Ажлын хэсгийн ахлагч, Монголын барилгачдын холбооны ерөнхийлөгч М.Батбаатар барилгын салбар дахь материалын үнийн өсөлтийн талаар судалгаа хийсэн байна. Судалгаагаар орон сууцны үнэ барилгын материалын үнийн өсөлтөөс хамаарч 30 хувиар нэмэгджээ. Гэхдээ энэ өсөлт түр зуурынх аж. Учир нь ам метрыг нь 400-500 ам.доллараар борлуулж болох байтал хоёр дахин нэмж байгаа компаниудтай холбоотой юм. Зөвлөлийн гишүүд "40 мянган орон сууц" хөтөлбөрийн бондын эх үүсвэр дутагдалтай (25.0 тэрбум төгрөг), санхүүжилтийн эх үүсвэр тогтворгүй, зээлийн хүү өндөр, хугацаа богино, эрх зүйн зохицуулалт дутмаг байна гэж үзлээ. Тиймээс дахин Засгийн газрын бонд гарган гадаадын хөрөнгийн биржид арилжин хөрөнгийг Орон сууц санхүүжилтийн корпорацид төвлөрүүлснээр энэ ажлын гацаа арилна гэж үзэж байна. Өөрөөр хэлбэл, Ипотекийн болон Үнэт цаасны арилжааны тухай хууль батлагдсанаар бага, дунд орлоготой иргэд орон сууцтай болох боломж нээгдэх юм. Орон сууцны ам метрийг 400-500 ам.доллар болгон бага, дунд орлоготой иргэдийн худалдан авах чадварт нийцүүлэх нь чухал гэдэгт гишүүд санал нэгдэв. Гишүүд Улаанбаатарт энэ ажил удаашралтай байгааг хүлээн зөвшөөрч хөтөлбөрийг "100 мянган орон сууц" болгож өөрчлөх саналтай байгаа аж.

Єлгийг нь хэн зэхэж, vнэг хэн хайчлах вэ?

... “ Гадаа нэг л ер бусын намуухан, ганц нэгээр дуслах бороон чимээ гэрийн дээвэр дэлдэж, би цор ганцаар уйтгарлан хэвтэнэ. Хэнийгээ ч хvлээх билээ дээ. Хажуу хашаанд Саран хоёр хvvхэдтэйгээ ярилцаж суугаа л байх. Гэхдээ л єєдсийн чинээ тэр амьтад “ Аав “гэж ямар хvн байдгийг мэдрэх ч vгvй єслєє. Ингээд бодоход хаа сайгvй хєлхєлдєж, ааг бяраараа гайхуулж явдаг эрчvvд хайчив? Миний уйтгарлаад байгаагийн учир нь юунд байна? Хэдийгээр бие минь амрахыг хvсэвч сэтгэл минь, тархи толгой минь єчvvхэн ч амсхийхгvй элдэв бодол эргэлдэнэ. Ажлын газрынхаа хvмvvсийн тухай бодлоо. Есєн хvvхэн, манаач, сангийн слесарь , мужаан гэсэн гуравхан эр.Тэгээд бас тэр эрчvvд хэдэн настай гэж бодно? 35-45 настай. Бvгд л гэрлэсэн бас нэг нь салсан.Гэтэл манай хvvхнvvд 21-38 насныхан. Ажлын ачаалал дэндvv их. Гэр ажил, ажил гэр гэсэн маршруттай. Хагас сайн єдєр vдээс ємнє унтаж vдээс хойш хувцас хунараа угаана. Бvтэн сайнд бvтэн унтаж амрах сонирхолтой ер нь тэгээд хаачих ч билээ. Хааяа нэг найзуудтайгаа уулздаг ч хэдэн охид ирээдvйн амьдрал заяаны ханийхаа талаар зєгнєн ярилцаж Чимгээгийн мэргэлэхийг сонирхон сонсож бас заримдаа vнэн байх ч болов уу гэж горьдон заяаны ханиар заагдсан гуравдахь хvнийг тоолон хараад инээлдэнэ. Заримдаа махлаг эгч, заримдаа хєгшин ах заяаны ханиар минь тодорно.
   Би одоо 30 настай. Амьдралын ханиа олоо ч vгvй яваа, хvн шиг амьдрах юмсан гэсэн хvсэл шингээсэн эгэл нэгэн бvсгvй. Сайхан ч биш бас муухай ч биш. Гэхдээ би гэрэл цацруулан инээд алдаж, бороотой гудамжаар хєтлєлцєн гvйхийг, “оройтож ирлээ” гэж аав, ээждээ загнуулсан ч сэтгэлдээ нууцхан хайр гэрэлтvvлсээр ичингvйрэн зогсохыг хvснэ. Ажлын маань охид ч бас л найзгvй. Саяхан Ганаа бааранд нэгэн дажгvй залуутай танилцаад арай гайгvй дотносож байтал Солонгосоос тэр залуугийн нэр, ажлын санал ирээд явах болов оо хєєрхий. Жил сараар нь хvлээлгэдэг тэр хариу хяслантай юм шиг ямар ч хурдан ирэв дээ. Ингээд ”борлогдох” найдвар тєрvvлж байсан ганц найз минь арын эгнээ рvv алхаад ”марш”.
   Хамт ажилладаг хvvхнvvдийн гурав нь єрх толгойлсон эх. 1-3 хvvхэдтэй. Яах болж байна аа? Хvний хорвоог бид бас баярлаж, хєєрч, хайрлаж бас хайрлуулж туулмаар байна. Ер нь энэ бvхнийг зохицуулдаг тєрийн бодлого гэж байна уу .
    Редакцийн хаягаар нэг ийм захидал иржээ. Vнэндээ ч хотын гудамж, албан газар, vйлчилгээний байгууллагын хаана ч очсон єнгє алагласан цэцэгс шиг сайхан охид бvсгvйчvvд.Харин халхын сайхан эрчvvд минь хаана явна вэ? Харьд одсон залуусын хэдэн хувийг нь эрчvvд эзлэж байна. Та гадаадад ажиллахаар сонгосон залуусын нэрсийг анзаарч сайн хараарай. Ихэнх нь идэр насны, єєрєєр хэлбэл “нєхєн vржихvйн” насны залуус. Бидний Монголчууд хорвоо ертєнц дээр хэдvvлээ билээ дээ? Хаана хаанаа бодмоор, тєр засгийн зvгээс бvр сэтгэл гаргаж зохицуулмаар тулгамдсан гэж хэлж болох энэ асуудлыг шийдэх ямар гарц байна? Эрчvvд ганц єрєє байрны мєнгє олох гэж харь газар зvтгэж явахад энд бас юу болж байна?

Эмэгтэйчvvд vvнийг зуучлалаар гэр бvл болсонтой холбон тайлбарлаж байна. Хэдийгээр харь газар хvний нутагт ирээд хоёроос гурван жил болж байгаа ч хаана ямар тосгонд амьдардагаа мэддэггvй, Монголд байгаа ар гэрийнхэнтэйгээ хааяа л холбоо барьдаг гэж тэд хариулсан аж.

Ургах нартай уралдан хvv тєрж байна. Тєрдєє єрх нэмж, эцэг эхдээ бvл  нэмэн, эх орондоо эзэн суухаар, цовоо цолгин дуугаа орчлонд хадаан хvv тєрж байна. Хєх толбот Монгол хvv тєрж байна. Єєдєсхєн энэ эрхэм хvний єлгийг хэн зэхэж, vнэг хэн хайчлах вэ? Халхын сайхан эрчvvд минь хаана явна та нар?

 

Ирсэн замыг минь хааж зэрлэг ургамал тарьчихаад

Итгэлиийн дууг минь таслаж,гунигын аяз хөглөчихөөд

 Инж,хадаг,булгыг зүүсгэл сэлттэй нь буцаачихаад

 Инээж л явах юмдаа хонгор минь...

Хэзээнээс мэлмэрэмтгий нүдийг минь

Хэн гуайн инээдээр солиход чинь

Ихэрлүүлж гишгэсэн мөрөн дээр минь

Ишгүй харгана ургачихаж...

Энэ л зуны усгүй борооноор

Эвлэж, өндийж өөрөө ургасан харгана

Эргэх 4 улиралд сарнай болж хувирахгүй

Энэ лав надад өгөх чиний нөгөө бэлэг чинь байх...

 Ирмэх,сэмрэхийн хооронд алтан үгээ мартчихаад

 Инээж л явнуу хонгор минь...

Инээж л яв даа...

Санасар хорвоо тэнхлэгээ хэдэнтээ тойровч

Сар оддынхоо дунд янзаараа

Салаа замын эрхэнд өнгө өнгөөн дагасан ч

Санасан сэтгэл минь хэвээрээ...

Эгшисэн зүрх минь холд тэмүүлэвч

Эрхэлж чамдаан туниастай

Энхрий царайг чинь санахадаа

Эрэвгэр нүд минь нулимастай...

Дорнын цэнхэр харгуйг санаа алдан ширтээстэй

Дотнохон чиний дүр тэнгэрийн хаяанаа зураастай

Гэнэхэн насны эрт ирсэн учиралаа

Гэрэвшисэн бодолын оройтож хэрсүүжсэн ухааралаа...

Зүггүй гэнэн нас,анзаараагүй бүхнээ

Зүрхэн цэцгээр эрхи хэлхэж шувуудаар дайя

Залуугиййн бадаг,хонгор амраг минь дээ

Зүрхэнд минь чи бүтнээрээ оршиж явдагаа

Энхрий царайг чинь санахдаа

Эрэвгэр нүд минь нулимастай...

Сар оддын дунд янзаараа

Санасан сэтгэл минь хэвээрээ...

 

Сэмхэн нэг шүүрс алдаж

Хаяа дурсахын тулд би бодолд автдаг

Сэрүүн намарын орой ганцаардахыг

Хүсдэггүй тул би ажиггүй алхадаг

Сүүдэртэй хорвоогийн зовлонг

Нимгэлэхийн тулд нар манддаг

Сүүн цагаан сэтгэлийг чи ухаарч

Чадахгүй болхоороо мунхаг зожиг байдаг

Сормуусаа өвдтөл уйлахын тулд

Би амьдралд дурласан

Сондор сувд шиг нулимасаа хатаахийн тулд

Би сэтгэлд хатууждаг

Солонгын долоон өнгөөр орчилонг

Чимэхийн тулд бороо ордог

Солгой амьдралд дасахын тулд

Чи бидэн хоёр хагацсан...

Олон оны уртад сэтгэл гандаад сэрүүхэн

Омог бардам зүс минь цагын аясаар гундуухан

Орчих уудамын хязгаарт хүсэл яараад тэвдүүхэн

Очисон ирсэн харгуй минь балараад эдгэх нь ээ яанам бэ

Гангар гунгархан тавилан минь яасан ч анхилхан байгаа вэ

 Гал ус шиг харшлаад ямар ч тоогүй хорвоо вэ...

Гайхан гайхан мэлмэрүүлмээр дэндүү шорвог амьдарлуу?

 Гуниг шаглах завгүйгээр юундаа ч нялхарч элгэмсээ вэ?

Итгэлийн 1000 зөн учиралд дуудаад аригхан

Ийм тиймхэн саадгүйгээр зүгээр л нэг хайрлахсан

 Имэрч нийтэгсэн амьдралд түр ч болов саатаж

Исгэлэн дарс мэт дурлалаас өчүүхэн ч болов амсахсан...

Энхэр төрх,ялдам гоо бүхэнтэйгээ

Эвлэрч би,үгүйсгэхгүй гэж гэмээ нь

Эмзэг гуниг,уйтгарт нүдээ

Эцэслэж төгсгөж чадахгүй болхоороо

Энэ л бүх нас,сайхан зүсээ чи

Эвий миний төлөө элээнэ гээд байхаар чинь

Инээж угтдаг замаараа нулимастай үдэхгүйсэн гэж

Ичиж зовохдоон би зүгээн бууруулсан юмаа...

Ийм их гуниг,зэврүүн бодолоо гээж чадахгүй

Ирсэн чамайгаа буцаасан ч мартахгүй ээ...

Хүрэн зүрхтэй л төрсөн юм хойно доо

Хөндүүрлэж насаараа гэмшинээ...

Хүрээд ирсэн ч чи буцаад л явна шүү дээ...

Хүйтэн байшинд хэн удаан тэсэх вэ дээ???!!!!

Чиний үзэсгэлэнт дагина тэр л хэвээрээ байгаа

Чимхийн төдий үгэнд гуньж,дорхноо инээдэг

Чимэг зүүлт энгэсэггүй ч гоо төрхөөрөө

Чиний анх харсан тэр л янзаараа яваа...

Тэргэл сартай л ханьсан алхадаг

Тэнгэрийн дор чиний төлөө сүсэлдэг

Тэртээх өдөрүүд шигээ,ялдам инээмсэглэлтэйгээ

Тэр л хэвээрээ,нөгөө л гунигтайгаа...

Цаг эртийн болзоонд зүрх юугаан хорьж

Цаашлан буй хоногуудад гэнэн чигээрээ итгэсээр

 Нулимсаар элбэг нимгэн сэтгэлээрээ

Нууж уйлдаг уяхан зангаараа...

Анх л сэтгэлийг чинь хөндсөн тэр л чигээрээ

Ахиж өөрчлөгдөөгүй нэг л янзаараа яваа

Эмзэг сэтгэлийнхээ гүнд дүрийг чинь нуучихаад

Эвдэрч юугаа ч гээлгүй их л хичээнгүй байгаа

Чимэг зүүлт энгэсэггүй ч,гоо төрхөөрөө

Чиний анх харсан тэр л янзаараа яваа

Чи надад дурласан энэ л төрхөндөө би хайртай

Чиний үзэсгэлэнт дагина тэр л хэвээрээ байгаа...

Зуурдийн учиралийг мөнхийн юм шиг санаж

Зунжингаа нар тосон итгэл өвөрлөн хүлээлээ

Зул цэцэгийн настай хайр байсанийг мэдсэнгүй

Зун дагаж ирсэн шигээ нар дагаж буцлаа

Зургаан сарын учирал зураг болон үлдлээ

Алдуурсан сэтгэлийнхээ хариуг нэхсэнгүй

Амрагийн дуу аялан сэмхэн сэмэрч

Амьдралд ганцхан хувь чиний л дүр үзэгдэж

Аргагүй сайхан амрагаа мартаж ядан хорогдоно

Чи үнэн хайр,ариун сэтгэл гэж байдаг ч

Чиний зүгээс ирэх шувуу бүхэн чимээгүй

Мандах нар шиг сэтгэл,гандах навч шиг тасарлаа

Мартахгүйн гуниг чиний дүрээс хагацан ядан холдлоо

Зуны сүүлиий бороонд ганцаар норж явна

Зул цэцэгийн настай хайр байдаг л юм байна

Зун дагасан амраг минь нар дагасаар буцдаа

Зургаан сарын учирал,эмзэг гуниг минь баяртай!